كوچك يا بزرگ كردن بخش :.مقالات
پنجشنبه 25 ارديبهشت 1393 وضعیت اکولوژیکی حیات وحش استان مرکزی«قسمت چهارم»
   
              
3-شغال                                                                         Canis aureus
الف مشخصات
گوشتخوارانی هستند که در ظاهر زیاد به گرگ شباهت دارند ،ولی از آن کوچکتر و گاهی به بعضی از سگها شبیه هستند . سر نسبتا بزرگ ،گوشها کوچک و نوک تیز نیست . پاها بلند و تا حدی باریک هستند و پنجه رو ست . رنگ آن حنایی تراز گرگ می باشد .
 طول سر و تنه 48 تا 105 سانتی متر ،دم 20 تا 24 سانتی متر ،ارتفاع 40 تا 50 سانتی متر ،وزن 6 تا 15 کیلوگرم .
 ب- عادات و رفتار
غالبا شب گرد است ،  به صورت انفرادی ، جفت و گاهی گروهی زندگی می کند .
معمولا لانه مشخصی ندارند ،گودال ها ،سوراخ های طبیعی ،شکاف سنگها ،و لانه متروکه سایر جانوران رابرای ایجاد لانه و تولد نوزادان انتخاب می کند . شغال ها حیوانات کم توقعی هستند ،
غذای خود را از منابع مختلفی تامین می کنند . اغلب اوقات از لاشه حیوانات ، باقیمانده غذای طعمه خواران و زباله های شهری و روستایی استفاده می کنند .
 گاهی پستانداران کوچک ، پرندگان ، خزندگان و حشرات را شکار می کنند و در مواقع کمیابی این منابع غذایی ، کاملا گیاه خوار می شوند . معمولا در فصل زمستان جفت گیری می کنند .
مدت آبستنی 2 ماه است و 3 تا 8 بچه بدون مو، با چشمان بسته و کر می زایند . نوزاد در 6 ماهگی مستقل می شود . در یک سالگی قادر به تولید مثل می باشد .
ج- زیستگاه
در اغلب مناطق ایران زندگی می کند . بوته زارهای نواحی پست ، سواحل دریا ، محل های ریختن زباله و اطراف مناطق مسکونی را ترجیح می دهند .
د- پراکنش جهان و ایران
در اکثر مناطق ایران پراکندگی دارد.   در جهان در اروپا ، آسیا ،آفریقا پراکنش دارد .
هـ-پراکنش استان
در تمامی استان زیست می کند ،بیشتر نزدیک مناطق مسکونی ، مرغداری ها و دامداری ها .
و- اهمیت های اکولوژیکی
به طور کلی به علت تطابق این حیوان با شرایط گوناگون محیط ، قدرت استتار خوب و استفاده از منابع غذایی متفاوت ، از جمعیت نسبتا خوبی بر خوردارند و در حال حاضر خطرجدی نسل آنها را تهدید نمی کند .
در مناطق خشک شغال به انسانها نزدیک می شود . و در نواحی کویری شغال منحصرا در مجاورت روستاها زندگی می کند .
 
   4-گرگ                                                                            Canis lupus
                                
الف مشخصات
یک سگ سان وحشی است . گرگ از اجداد سگ اهلی است و شباهت زیادی به سگ های گرگی Alsatian)) دارد با این تفاوت که گرگ ها موهای بلندی در قسمت پشت گونه های صورت ، گردنی کلفت تر و کوتاه تر ، سر پهن تر ، چشمان مورب و گوش های کوتاه تری دارند .
نوک گوش ها مانند گوش سگ تیز نیست و غالبا آنها را سیخ نگه می دارد . رنگ بدن تقریبا یکنواخت است .
طول سر و تنه 120 تا 160سانتی متر ، دم 40 تا 50 سانتی متر ،ارتفاع 70 تا 100 سانتی متر ،وزن 25 تا70 کیلو گرم .
ب- عادات و رفتار
نر و ماده می توانند با سگ و شغال جفت گیری و بچه دار شوند . طول عمر در اسارت 16 سال و در طبیعت 9 سال است .
ج- زیستگاه
در کلیه زیستگاههای ایران اعم از جنگلی انبوه تا دشت های باز مناطق بیابانی زندگی می کند .
د- پراکنش جهان  و ایران
در اکثر مناطق ایران مشاهده می شود . درجهان در امریکا،اروپاوآسیا پراکنش دارد.
 
هـ پراکنش استان
در سر تا سر استان مرکزی دیده می شود .
 
و- اهمیت  های اکولوژیکی
- گرگها با تعقیب و شکار حیوانات علیل و مریض و پیر ، سلامتی بقیه را تضمین و با کنترل جمعیت علفخواران از تخریب مراتع جلوگیری می کنند . گرگها از مواد سمی و تله ها بخوبی پرهیز می کنند .
 مهمترین عامل در کاهش جمعیت گرگها ، کم شدن جانورانی نظیر آهو و قوچ و میش می باشد که طعمه اصلی آنها را تشکیل می دهد .
 
                                     علیرضا فیروزی«کارشناس ارشد زیستگاهها وتنوع زیستی»
 
 
 
بيشتر